Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107 | LSJA<\/title><\/p>\n<p> <meta name=\"description\" content=\"Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi i \u017cyj\u0105 najd\u0142u\u017cej na \u015bwiecie? Wp\u0142yw tradycyjnej diety, aktywno\u015bci fizycznej, hara hachi bu i mikrobioty jelitowej na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107 \u2013 opracowanie mgr in\u017c. Jakuba Adamczyka.\"><br \/>\n <meta name=\"keywords\" content=\"zdrowie Japo\u0144czyk\u00f3w, dieta japo\u0144ska, d\u0142ugowieczno\u015b\u0107, Okinawa, hara hachi bu, aktywno\u015b\u0107 fizyczna, oty\u0142o\u015b\u0107 Japonia, dieta \u015br\u00f3dziemnomorska japo\u0144ska, mikrobiota jelitowa, fermentowana \u017cywno\u015b\u0107\"><br \/>\n <meta name=\"author\" content=\"mgr in\u017c. Jakub Adamczyk\"><br \/>\n <meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-image-preview:large, max-snippet:-1, max-video-preview:-1\"><\/p>\n<p> <br \/>\n <meta property=\"og:title\" content=\"Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107\"><br \/>\n <meta property=\"og:description\" content=\"Naukowe spojrzenie na fenomen zdrowia i d\u0142ugowieczno\u015bci Japo\u0144czyk\u00f3w: rola diety, aktywno\u015bci fizycznej, hara hachi bu i mikrobioty jelitowej.\"><br \/>\n <meta property=\"og:type\" content=\"article\"><br \/>\n <meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/lsja.pl\"><br \/>\n <meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/lsja.pl\/images\/japonia-zdrowie.jpg\"><br \/>\n <meta property=\"og:site_name\" content=\"Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka\"><\/p>\n<p> <br \/>\n <meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\"><br \/>\n <meta name=\"twitter:title\" content=\"Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107\"><br \/>\n <meta name=\"twitter:description\" content=\"Naukowe spojrzenie na fenomen zdrowia Japo\u0144czyk\u00f3w: dieta, aktywno\u015b\u0107 fizyczna, hara hachi bu i mikrobiota jelitowa.\"><\/p>\n<p> <br \/>\n <script type=\"application\/ld+json\">\n {\n \"@context\": \"https:\/\/schema.org\",\n \"@type\": \"ScholarlyArticle\",\n \"mainEntityOfPage\": {\n \"@type\": \"WebPage\",\n \"@id\": \"https:\/\/lsja.pl\"\n },\n \"headline\": \"Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107\",\n \"description\": \"Analiza czynnik\u00f3w dietetycznych i zwi\u0105zanych z aktywno\u015bci\u0105 fizyczn\u0105 odpowiedzialnych za wysok\u0105 oczekiwan\u0105 d\u0142ugo\u015b\u0107 \u017cycia i nisk\u0105 zachorowalno\u015b\u0107 na choroby cywilizacyjne w Japonii.\",\n \"image\": \"https:\/\/lsja.pl\/images\/japonia-zdrowie.jpg\",\n \"datePublished\": \"2026-08-17\",\n \"dateModified\": \"2026-08-17\",\n \"isAccessibleForFree\": true,\n \"keywords\": [\"dieta japo\u0144ska\", \"d\u0142ugowieczno\u015b\u0107\", \"Okinawa\", \"hara hachi bu\", \"aktywno\u015b\u0107 fizyczna\", \"mikrobiota jelitowa\", \"oty\u0142o\u015b\u0107\"],\n \"articleSection\": \"Poradnik naukowy\",\n \"author\": {\n \"@type\": \"Person\",\n \"name\": \"mgr in\u017c. Jakub Adamczyk\",\n \"affiliation\": {\n \"@type\": \"Organization\",\n \"name\": \"Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka\",\n \"url\": \"https:\/\/lsja.pl\"\n }\n },\n \"publisher\": {\n \"@type\": \"Organization\",\n \"name\": \"Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka\",\n \"url\": \"https:\/\/lsja.pl\",\n \"logo\": {\n \"@type\": \"ImageObject\",\n \"url\": \"https:\/\/lsja.pl\/logo.png\"\n }\n }\n }\n <\/script><br \/>\n<\/head><br \/>\n<body><\/p>\n<p><\/p>\n<div class=\"wp-post-lsja\" style=\"font-family: -apple-system, BlinkMacSystemFont, 'Segoe UI', Roboto, Helvetica, Arial, sans-serif; color: #2d3748; line-height: 1.7; font-size: 16px;\">\n<p> <\/p>\n<div style=\"background-color: #f7fafc; border-left: 5px solid #2b6cb0; padding: 20px 24px; margin-bottom: 30px; border-radius: 0 8px 8px 0;\">\n<p style=\"margin: 0 0 8px 0; font-size: 13px; text-transform: uppercase; letter-spacing: 1px; color: #4a5568; font-weight: 700;\">Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka (LSJA)<\/p>\n<p style=\"margin: 0; font-style: italic; color: #718096; font-size: 15px;\">Autor: <strong>mgr in\u017c. Jakub Adamczyk<\/strong><\/p>\n<\/p><\/div>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107<\/h2>\n<p class=\"has-drop-cap\">Japonia od dekad zajmuje czo\u0142owe miejsca w \u015bwiatowych rankingach oczekiwanej d\u0142ugo\u015bci \u017cycia, a jednocze\u015bnie wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 jednym z najni\u017cszych na \u015bwiecie odsetk\u00f3w os\u00f3b z oty\u0142o\u015bci\u0105. Ten fenomen od lat fascynuje naukowc\u00f3w zajmuj\u0105cych si\u0119 epidemiologi\u0105, dietetyk\u0105 i zdrowiem publicznym, kt\u00f3rzy pr\u00f3buj\u0105 zrozumie\u0107, jaka kombinacja czynnik\u00f3w \u2013 genetycznych, kulturowych, dietetycznych i zwi\u0105zanych ze stylem \u017cycia \u2013 odpowiada za tak dobre wyniki zdrowotne ca\u0142ej populacji. Niniejsze opracowanie przedstawia aktualny stan wiedzy naukowej na temat wp\u0142ywu tradycyjnej diety japo\u0144skiej oraz codziennej aktywno\u015bci fizycznej na zdrowie i d\u0142ugowieczno\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w Japonii.<\/p>\n<p>Wed\u0142ug najnowszych danych Organizacji Wsp\u00f3\u0142pracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), \u015brednia d\u0142ugo\u015b\u0107 \u017cycia w Japonii wynosi obecnie 84,1 roku, czyli a\u017c 3 lata powy\u017cej \u015bredniej dla kraj\u00f3w OECD. Japonia notuje przy tym ni\u017csz\u0105 ni\u017c przeci\u0119tna umieralno\u015b\u0107 mo\u017cliw\u0105 do unikni\u0119cia oraz jedn\u0105 z najni\u017cszych na \u015bwiecie cz\u0119sto\u015bci wyst\u0119powania oty\u0142o\u015bci w\u015br\u00f3d doros\u0142ych. Badacze podkre\u015blaj\u0105, \u017ce te wyniki nie wynikaj\u0105 z uwarunkowa\u0144 genetycznych \u2013 potwierdzaj\u0105 to obserwacje japo\u0144skich emigrant\u00f3w, u kt\u00f3rych po przeprowadzce do kraj\u00f3w zachodnich i przyj\u0119ciu zachodniego stylu \u017cycia odsetek oty\u0142o\u015bci oraz cukrzycy typu 2 istotnie wzrasta.<\/p>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Charakterystyka tradycyjnej diety japo\u0144skiej<\/h2>\n<p>Tradycyjny japo\u0144ski model \u017cywienia, znany jako washoku, wpisany na list\u0119 niematerialnego dziedzictwa kulturowego UNESCO, opiera si\u0119 na du\u017cej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci produkt\u00f3w spo\u017cywanych w niewielkich porcjach. Badania epidemiologiczne wskazuj\u0105, \u017ce relatywnie wysokie spo\u017cycie owoc\u00f3w morza, produkt\u00f3w sojowych, zupy miso oraz zielonej herbaty w Japonii sprzyja zdrowiu i d\u0142ugowieczno\u015bci, natomiast niskie spo\u017cycie czerwonego mi\u0119sa, mleka, produkt\u00f3w mlecznych oraz cukru wi\u0105\u017ce si\u0119 z ni\u017csz\u0105 umieralno\u015bci\u0105 z powodu nowotwor\u00f3w i choroby niedokrwiennej serca, a tak\u017ce z ni\u017csz\u0105 cz\u0119sto\u015bci\u0105 oty\u0142o\u015bci.<\/p>\n<p>Interesuj\u0105ce s\u0105 r\u00f3wnie\u017c wyniki bada\u0144 por\u00f3wnuj\u0105cych r\u00f3\u017cne wersje diety japo\u0144skiej na przestrzeni dekad. Eksperymenty na modelach zwierz\u0119cych wykaza\u0142y, \u017ce dieta japo\u0144ska z 1975 roku \u2013 oparta na rybach, warzywach, owocach, algach morskich, produktach sojowych, wywarze dashi oraz fermentowanych przyprawach \u2013 wi\u0105za\u0142a si\u0119 z najwolniejszym starzeniem si\u0119 i najd\u0142u\u017csz\u0105 d\u0142ugo\u015bci\u0105 \u017cycia w por\u00f3wnaniu z dietami z p\u00f3\u017aniejszych dekad, w miar\u0119 jak kuchnia japo\u0144ska ulega\u0142a coraz silniejszym wp\u0142ywom zachodnim.<\/p>\n<ul style=\"margin-bottom: 25px; padding-left: 20px; line-height: 1.8;\">\n<li><strong>Ryby i owoce morza<\/strong> \u2013 g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o pe\u0142nowarto\u015bciowego bia\u0142ka oraz kwas\u00f3w t\u0142uszczowych omega-3, korzystnie wp\u0142ywaj\u0105cych na serce i m\u00f3zg,<\/li>\n<li><strong>Produkty sojowe<\/strong> (tofu, natto, miso) \u2013 bogate \u017ar\u00f3d\u0142o izoflawon\u00f3w i fermentowanego bia\u0142ka ro\u015blinnego,<\/li>\n<li><strong>Warzywa, algi morskie i grzyby<\/strong> \u2013 wysoka zawarto\u015b\u0107 b\u0142onnika, polifenoli i mikroelement\u00f3w,<\/li>\n<li><strong>Ry\u017c jako podstawowe \u017ar\u00f3d\u0142o w\u0119glowodan\u00f3w<\/strong> \u2013 zwykle spo\u017cywany w umiarkowanych porcjach,<\/li>\n<li><strong>Zielona herbata<\/strong> \u2013 bogata w katechiny, w tym EGCG, o dzia\u0142aniu przeciwutleniaj\u0105cym,<\/li>\n<li><strong>Niskie spo\u017cycie t\u0142uszczu, cukru i produkt\u00f3w wysokoprzetworzonych<\/strong> w por\u00f3wnaniu z typow\u0105 diet\u0105 zachodni\u0105.<\/li>\n<\/ul>\n<p> <\/p>\n<div style=\"background-color: #ebf8ff; border: 1px solid #bee3f8; border-radius: 8px; padding: 20px; margin: 25px 0;\">\n<h3 style=\"margin-top: 0; color: #2c5282; font-size: 18px; font-weight: 600;\">Dieta japo\u0144ska a dieta \u015br\u00f3dziemnomorska<\/h3>\n<p style=\"margin: 0; color: #2b6cb0;\">Naukowcy por\u00f3wnuj\u0105cy diet\u0119 japo\u0144sk\u0105 z dobrze udokumentowan\u0105 diet\u0105 \u015br\u00f3dziemnomorsk\u0105 wskazuj\u0105 na istotne podobie\u0144stwo: obfito\u015b\u0107 warzyw, ro\u015blin str\u0105czkowych i ryb. R\u00f3\u017cnica polega na tym, \u017ce dieta japo\u0144ska niemal nie wykorzystuje oleju i t\u0142uszczu w kuchni, za to obfituje w \u017cywno\u015b\u0107 fermentowan\u0105 i algi morskie. Ta unikalna \u201e\u015br\u00f3dziemnomorsko-japo\u0144ska” kombinacja jest badana pod k\u0105tem zapobiegania stanom przedchorobowym, okre\u015blanym w Japonii terminem \u201eme-byo”.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Hara hachi bu \u2013 sztuka umiarkowania w jedzeniu<\/h2>\n<p>Jednym z najcz\u0119\u015bciej badanych element\u00f3w japo\u0144skiego, a \u015bci\u015blej okinawskiego stylu od\u017cywiania jest zasada \u201ehara hachi bu” \u2013 konfucja\u0144ska maksyma nakazuj\u0105ca ko\u0144czy\u0107 posi\u0142ek, gdy \u017co\u0142\u0105dek jest wype\u0142niony w oko\u0142o 80%. Ta prosta, kulturowo zakorzeniona praktyka pe\u0142ni funkcj\u0119 naturalnego ograniczenia kalorycznego. Podczas gdy przeci\u0119tny mieszkaniec Stan\u00f3w Zjednoczonych spo\u017cywa nawet 3600 kcal dziennie, tradycyjna dieta okinawska dostarcza zwykle oko\u0142o 2000 kcal.<\/p>\n<p>Badania nad restrykcj\u0105 kaloryczn\u0105 wskazuj\u0105, \u017ce tego typu umiarkowanie mo\u017ce redukowa\u0107 stres oksydacyjny, spowalnia\u0107 procesy starzenia kom\u00f3rkowego oraz korzystnie modyfikowa\u0107 sk\u0142ad mikrobioty jelitowej. Analizy interwencyjne wykaza\u0142y, \u017ce dieta o obni\u017conej kaloryczno\u015bci, bogata w produkty charakterystyczne dla kuchni okinawskiej, zwi\u0119ksza r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 mikrobioty jelitowej i ogranicza obecno\u015b\u0107 bakterii niekorzystnych dla zdrowia metabolicznego.<\/p>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">\u017bywno\u015b\u0107 fermentowana i zdrowie jelit<\/h2>\n<p>Kuchnia japo\u0144ska obfituje w produkty fermentowane \u2013 miso, natto, tsukemono (kiszonki) czy sos sojowy \u2013 kt\u00f3re s\u0105 naturalnym \u017ar\u00f3d\u0142em bakterii probiotycznych. Regularne spo\u017cycie tego typu \u017cywno\u015bci wi\u0105\u017ce si\u0119 ze wspieraniem r\u00f3\u017cnorodno\u015bci mikrobioty jelitowej, co z kolei ma udokumentowany zwi\u0105zek z redukcj\u0105 stan\u00f3w zapalnych, lepsz\u0105 funkcj\u0105 odporno\u015bciow\u0105 oraz korzystniejszym profilem metabolicznym. Natto, tradycyjne danie z fermentowanej soi, zawiera nattokinaz\u0119 \u2013 enzym proteolityczny, kt\u00f3ry jest przedmiotem intensywnych bada\u0144 pod k\u0105tem wp\u0142ywu na zdrowie uk\u0142adu sercowo-naczyniowego.<\/p>\n<p>Fermentowane produkty sojowe wykazuj\u0105 te\u017c wy\u017csz\u0105 biodost\u0119pno\u015b\u0107 izoflawon\u00f3w, w tym genisteiny i daidzeiny, w por\u00f3wnaniu do soi niefermentowanej, co wi\u0105\u017ce si\u0119 mi\u0119dzy innymi z korzystnym wp\u0142ywem na elastyczno\u015b\u0107 sk\u00f3ry oraz ochron\u0119 przed fotostarzeniem, za spraw\u0105 aktywacji receptor\u00f3w estrogenowych beta.<\/p>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Rola codziennej aktywno\u015bci fizycznej<\/h2>\n<p>Zdrowie Japo\u0144czyk\u00f3w to nie tylko efekt diety. Ogromne znaczenie ma tzw. aktywno\u015b\u0107 incydentalna, czyli ruch wpisany w codzienne funkcjonowanie, a nie planowane treningi sportowe. Japo\u0144skie miasta s\u0105 projektowane z my\u015bl\u0105 o pieszych i transporcie publicznym \u2013 posiadanie samochodu jest kosztowne i cz\u0119sto niepraktyczne, dlatego spacery oraz jazda rowerem stanowi\u0105 naturalny element codziennych dojazd\u00f3w, zakup\u00f3w i za\u0142atwiania spraw.<\/p>\n<p>Badania por\u00f3wnawcze wykaza\u0142y, \u017ce mieszka\u0144cy Japonii pokonuj\u0105 \u015brednio o oko\u0142o dwa tysi\u0105ce krok\u00f3w dziennie wi\u0119cej ni\u017c mieszka\u0144cy Stan\u00f3w Zjednoczonych, a ta r\u00f3\u017cnica w aktywno\u015bci incydentalnej jest wskazywana jako kluczowy czynnik utrzymania prawid\u0142owej masy cia\u0142a. Potwierdzaj\u0105 to r\u00f3wnie\u017c analizy \u015brodowiska zabudowanego \u2013 w badaniach japo\u0144skich doros\u0142ych wykazano, \u017ce korzystniejsze warunki do aktywno\u015bci fizycznej w otoczeniu (m.in. wy\u017cszy wska\u017anik \u201ewalkability”, dost\u0119p do transportu publicznego, g\u0119sto\u015b\u0107 skrzy\u017cowa\u0144) wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z istotnie ni\u017cszym wska\u017anikiem masy cia\u0142a (BMI).<\/p>\n<p> <\/p>\n<div style=\"background-color: #ebf8ff; border: 1px solid #bee3f8; border-radius: 8px; padding: 20px; margin: 25px 0;\">\n<h3 style=\"margin-top: 0; color: #2c5282; font-size: 18px; font-weight: 600;\">Aktywno\u015b\u0107 w ka\u017cdym wieku<\/h3>\n<p style=\"margin: 0; color: #2b6cb0;\">W\u015br\u00f3d starszych mieszka\u0144c\u00f3w Japonii, zw\u0142aszcza na Okinawie, powszechne jest utrzymywanie aktywno\u015bci fizycznej dzi\u0119ki codziennym zaj\u0119ciom, takim jak uprawa ogr\u00f3dka, spacery czy praktyki takie jak tai chi. Silne poczucie celu i przynale\u017cno\u015bci do wsp\u00f3lnoty \u2013 okre\u015blane lokalnie jako \u201eikigai” \u2013 sprzyja utrzymywaniu tej aktywno\u015bci nawet w bardzo zaawansowanym wieku, bez tradycyjnie rozumianego okresu \u201eprzej\u015bcia na emerytur\u0119\u201d.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Oty\u0142o\u015b\u0107 w Japonii na tle \u015bwiata<\/h2>\n<p>Dane por\u00f3wnawcze pokazuj\u0105 skal\u0119 zjawiska: odsetek os\u00f3b doros\u0142ych z oty\u0142o\u015bci\u0105 w Japonii szacowany jest na zaledwie kilka procent, podczas gdy w Stanach Zjednoczonych przekracza on 40%. Warto jednak zaznaczy\u0107, \u017ce najnowsze dane OECD z 2025 roku pokazuj\u0105 te\u017c mniej optymistyczny obraz zmian stylu \u017cycia \u2013 a\u017c 51% doros\u0142ych Japo\u0144czyk\u00f3w nie osi\u0105ga zalecanego poziomu aktywno\u015bci fizycznej, co jest wynikiem gorszym ni\u017c \u015brednia OECD wynosz\u0105ca 30%. Sugeruje to, \u017ce tradycyjny model aktywno\u015bci incydentalnej ulega stopniowej erozji, zw\u0142aszcza w du\u017cych aglomeracjach miejskich i w\u015br\u00f3d m\u0142odszych pokole\u0144.<\/p>\n<p>Analiza ponad o\u015bmiu milion\u00f3w wynik\u00f3w bada\u0144 przesiewowych japo\u0144skich doros\u0142ych wykaza\u0142a, \u017ce \u015brednie BMI populacji wzrasta\u0142o w latach 2015\u20132020, szczeg\u00f3lnie w\u015br\u00f3d os\u00f3b m\u0142odszych i w \u015brednim wieku. Jednocze\u015bnie tam, gdzie w Japonii upowszechni\u0142a si\u0119 kuchnia fast-food i zachodni model \u017cywienia, notuje si\u0119 rosn\u0105cy odsetek oty\u0142o\u015bci \u2013 nawet na Okinawie, historycznie jednym z tzw. \u201eb\u0142\u0119kitnych stref” (Blue Zones) o najwy\u017cszym na \u015bwiecie odsetku stulatk\u00f3w, obserwuje si\u0119 obecnie wzrost oty\u0142o\u015bci w\u015br\u00f3d ludzi m\u0142odych.<\/p>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Znaczenie umiarkowanej kaloryczno\u015bci diety<\/h2>\n<p>Analizy por\u00f3wnuj\u0105ce r\u00f3\u017cne populacje wskazuj\u0105, \u017ce sam sk\u0142ad diety mo\u017ce mie\u0107 znaczenie drugorz\u0119dne wobec jej umiarkowanej kaloryczno\u015bci. Innymi s\u0142owy, to nie pojedynczy \u201esuperfood\u201d, lecz ca\u0142o\u015bciowy wzorzec \u017cywieniowy \u2013 oparty na niewielkich porcjach, du\u017cej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci produkt\u00f3w i ograniczeniu \u017cywno\u015bci wysokoprzetworzonej \u2013 wydaje si\u0119 przynosi\u0107 najwi\u0119ksze korzy\u015bci zdrowotne. Potwierdzaj\u0105 to r\u00f3wnie\u017c badania kohortowe prowadzone w Japonii, kt\u00f3re wi\u0105\u017c\u0105 wi\u0119ksz\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 diety oraz konsekwentne trzymanie si\u0119 japo\u0144skiego wzorca \u017cywieniowego z ni\u017cszym ryzykiem zgonu, ograniczeniem niepe\u0142nosprawno\u015bci oraz mniejszym ryzykiem os\u0142abienia si\u0142y mi\u0119\u015bniowej u os\u00f3b starszych.<\/p>\n<p>Co istotne, badania kohortowe wskazuj\u0105 te\u017c, \u017ce przestrzeganie tradycyjnej diety japo\u0144skiej wi\u0105\u017ce si\u0119 z ni\u017cszym ryzykiem depresji w wieku podesz\u0142ym, co pokazuje, \u017ce korzy\u015bci zdrowotne tego modelu \u017cywienia wykraczaj\u0105 poza samo zdrowie fizyczne i obejmuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c dobrostan psychiczny senior\u00f3w.<\/p>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Podsumowanie<\/h2>\n<p>Dobre wyniki zdrowotne mieszka\u0144c\u00f3w Japonii s\u0105 efektem synergii wielu czynnik\u00f3w: zbilansowanej, r\u00f3\u017cnorodnej diety bogatej w ryby, warzywa, produkty sojowe i \u017cywno\u015b\u0107 fermentowan\u0105, kulturowej praktyki umiarkowania w jedzeniu (hara hachi bu), a tak\u017ce \u015brodowiska miejskiego sprzyjaj\u0105cego codziennej aktywno\u015bci fizycznej \u2013 spacerom, je\u017adzie rowerem i utrzymywaniu ruchu w ka\u017cdym wieku. Jednocze\u015bnie najnowsze dane pokazuj\u0105, \u017ce model ten nie jest odporny na globalne trendy zwi\u0105zane z zachodnim stylem \u017cycia, a rosn\u0105cy odsetek os\u00f3b nieaktywnych fizycznie i zmieniaj\u0105ce si\u0119 nawyki \u017cywieniowe m\u0142odszych pokole\u0144 mog\u0105 w przysz\u0142o\u015bci wp\u0142yn\u0105\u0107 na dotychczasowe wska\u017aniki zdrowotne Japonii.<\/p>\n<p>Ta obserwacja jest zgodna z tym, co na co dzie\u0144 widzimy w pracy Fundacji Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka. Nasze do\u015bwiadczenia potwierdzaj\u0105, \u017ce skuteczne wspieranie zdrowia i dobrostanu wymaga jednoczesnego dzia\u0142ania na kilku poziomach:<\/p>\n<ul style=\"margin-bottom: 25px; padding-left: 20px; line-height: 1.8;\">\n<li><strong>edukacji \u017cywieniowej<\/strong> \u2013 budowania \u015bwiadomo\u015bci na temat wp\u0142ywu codziennych wybor\u00f3w dietetycznych na zdrowie,<\/li>\n<li><strong>promocji aktywno\u015bci fizycznej<\/strong> \u2013 zach\u0119cania do naturalnego ruchu wpisanego w codzienne \u017cycie,<\/li>\n<li><strong>profilaktyki zdrowotnej<\/strong> \u2013 wspierania nawyk\u00f3w zmniejszaj\u0105cych ryzyko chor\u00f3b cywilizacyjnych,<\/li>\n<li><strong>wsparcia os\u00f3b w trudnej sytuacji \u017cyciowej<\/strong> \u2013 poniewa\u017c dost\u0119p do zdrowej \u017cywno\u015bci i warunk\u00f3w sprzyjaj\u0105cych aktywno\u015bci nie jest dla wszystkich oczywisty.<\/li>\n<\/ul>\n<p> <\/p>\n<div style=\"text-align: center; margin-top: 40px; margin-bottom: 40px;\">\n <a href=\"https:\/\/zrzutka.pl\/kt2t2s\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" style=\"display: inline-block; background-color: #1a5fa0; color: #ffffff; text-decoration: none; padding: 15px 40px; border-radius: 5px; font-weight: 600; font-size: 16px;\">Wspom\u00f3\u017c Fundacj\u0119 – Przeka\u017c Darowizn\u0119<\/a>\n <\/div>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Bibliografia i \u017ar\u00f3d\u0142a naukowe<\/h2>\n<ol style=\"margin-bottom: 25px; padding-left: 20px; line-height: 1.8;\">\n<li>Lange, K. W., & Nakamura, Y. (2025). Japanese cuisine and its health benefits: food bioactives, dietary features, and public health. Journal of Food Bioactives, 31, 1-7.<\/li>\n<li>Lange, K. W., & Nakamura, Y. (2026). Japanese-style diet and life expectancy. Journal of Food Bioactives, 34, 22-30.<\/li>\n<li>Shimizu, A., & Tomata, Y. (2024). Editorial: Epidemiological studies on Japanese diets, health, and nutritional outcomes. Frontiers in Nutrition.<\/li>\n<li>Matsuyama, S., Shimazu, T., Tomata, Y., Zhang, S., Abe, S., & Lu, Y. (2022). Japanese diet and mortality, disability, and dementia: evidence from the Ohsaki Cohort Study. Nutrients, 14, 2034.<\/li>\n<li>Shimizu, A., Okada, K., Tomata, Y., Uno, C., Kawase, F., & Momosaki, R. (2023). Association between Japanese diet adherence and muscle weakness in Japanese adults aged \u226550 years: findings from the JSTAR cohort study. International Journal of Environmental Research and Public Health, 20, 7065.<\/li>\n<li>Chen, H., Maeda, E., Hao, W., Wakai, K., Okabayashi, S., Ukawa, S., & Tamakoshi, A. (2025). Adherence to the Japanese diet is associated with lower risk of geriatric depression: a prospective-cohort study based on the NISSIN project. Journal of Nutrition, Health and Aging.<\/li>\n<li>Maruyama, K. i wsp. (2025). Changes in dietary diversity and subsequent all-cause and cause-specific mortality among Japanese adults: the Japan Collaborative Cohort Study. Journal of Epidemiology, 35(8), 373-381.<\/li>\n<li>Recommendation of the Mediterranean-styled Japanese diet for healthy longevity. (2024). PubMed \u2013 przegl\u0105d narracyjny.<\/li>\n<li>Murooka, Y. Japanese Food for Health and Longevity: The Science behind a Great Culinary Tradition. Cambridge Scholars Publishing.<\/li>\n<li>OECD (2025). Health at a Glance 2025: Japan. OECD Health Statistics 2025.<\/li>\n<li>Uemura, N., Nishida, Y., Sasaki, S., Yamada, Y., Anzai, T., Takahashi, K., Yamauchi, K., & Katsukawa, F. (2024). BMI trajectory of 8,155,894 Japanese adults from exhaustive health checkup data. International Journal of Obesity, 49(4), 742-745.<\/li>\n<li>Physical Activity Environment and Japanese Adults’ Body Mass Index. (2018). International Journal of Environmental Research and Public Health.<\/li>\n<li>Blue Zone Dietary Patterns, Telomere Length Maintenance, and Longevity: A Critical Review. (2025). Current Research in Nutrition and Food Science Journal.<\/li>\n<li>Manoharan i wsp. (2023). Zmiany mikrobioty jelitowej u chorych na cukrzyc\u0119 typu 2 stosuj\u0105cych diet\u0119 okinawsko-nordyck\u0105 \u2013 badanie interwencyjne.<\/li>\n<li>Sbierski-Kind i wsp. (2022). Wp\u0142yw restrykcji kalorycznej na mikrobiot\u0119 jelitow\u0105 \u2013 badanie eksperymentalne z przeszczepem mikrobioty.<\/li>\n<li>National Institute of Health and Nutrition, Japan. Kenko Nippon 21 \u2013 dane o dziennej liczbie krok\u00f3w i cz\u0119sto\u015bci niedowagi w populacji japo\u0144skiej.<\/li>\n<\/ol>\n<p> <\/p>\n<div style=\"background-color: #2d3748; color: #ffffff; padding: 24px; border-radius: 8px; margin-top: 40px; text-align: center;\">\n<h3 style=\"margin: 0 0 10px 0; font-size: 18px; color: #ffffff;\">Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka<\/h3>\n<p style=\"margin: 0 0 12px 0; font-size: 14px; color: #cbd5e0;\">KRS: 0001156897<\/p>\n<p> <a href=\"https:\/\/lsja.pl\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" style=\"display: inline-block; background-color: #3182ce; color: #ffffff; text-decoration: none; padding: 10px 20px; border-radius: 5px; font-weight: 600; font-size: 14px;\">Odwied\u017a nasz\u0105 stron\u0119: lsja.pl<\/a>\n <\/div>\n<p> <\/p>\n<div style=\"background-color: #ebf8ff; border: 1px solid #bee3f8; border-radius: 8px; padding: 20px; margin: 25px 0;\">\n<h3 style=\"margin-top: 0; color: #2c5282; font-size: 18px; font-weight: 600;\">Przeka\u017c 1,5% podatku<\/h3>\n<p style=\"margin: 8px 0; color: #2b6cb0;\">Je\u015bli jeste\u015b podatnikiem PIT, mo\u017cesz przekaza\u0107 1,5% swojego podatku Fundacji Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka, wspieraj\u0105c nasze dzia\u0142ania edukacyjne i profilaktyk\u0119 zdrowotn\u0105.<\/p>\n<p style=\"margin: 8px 0; color: #2b6cb0;\"><strong>KRS partnera: 0000270261<\/strong><\/p>\n<p style=\"margin: 8px 0; color: #2b6cb0;\"><strong>Cel szczeg\u00f3\u0142owy: LSJA 28646<\/strong><\/p>\n<\/p><\/div>\n<p style=\"font-style: italic; color: #718096; margin-top: 30px; font-size: 14px;\"><em>Artyku\u0142 ma charakter edukacyjny i nie stanowi indywidualnej porady dietetycznej ani medycznej. Przed wprowadzeniem istotnych zmian w diecie lub poziomie aktywno\u015bci fizycznej warto skonsultowa\u0107 si\u0119 z lekarzem lub dietetykiem.<\/em><\/p>\n<\/div>\n<p><br \/>\n<\/body><br \/>\n<\/html><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107 | LSJA Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka (LSJA) Autor: mgr in\u017c. Jakub Adamczyk Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107 Japonia od dekad zajmuje czo\u0142owe miejsca w \u015bwiatowych rankingach oczekiwanej d\u0142ugo\u015bci \u017cycia, a jednocze\u015bnie wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 jednym z […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"pagelayer_contact_templates":[],"_pagelayer_content":"","footnotes":""},"categories":[5],"tags":[54,37,48,58,73],"class_list":["post-705","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-filar-iii-rozwoj-edukacji-przedsiebiorczosci-i-coachingu","tag-edukacja","tag-filar-3","tag-lsja","tag-zdrowie","tag-zywnosc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/705","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=705"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/705\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":708,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/705\/revisions\/708"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=705"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=705"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=705"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}

{"id":705,"date":"2026-08-21T09:01:00","date_gmt":"2026-08-21T09:01:00","guid":{"rendered":"https:\/\/lsja.pl\/?p=705"},"modified":"2026-08-17T07:03:55","modified_gmt":"2026-08-17T07:03:55","slug":"dlaczego-japonczycy-sa-zdrowi-jak-dieta-i-aktywnosc-fizyczna-wplywaja-na-dlugowiecznosc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lsja.pl\/en\/dlaczego-japonczycy-sa-zdrowi-jak-dieta-i-aktywnosc-fizyczna-wplywaja-na-dlugowiecznosc\/","title":{"rendered":"Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107"},"content":{"rendered":"

\n
\n
\n
\n
\n Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107 | LSJA<\/title><\/p>\n<p> <meta name=\"description\" content=\"Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi i \u017cyj\u0105 najd\u0142u\u017cej na \u015bwiecie? Wp\u0142yw tradycyjnej diety, aktywno\u015bci fizycznej, hara hachi bu i mikrobioty jelitowej na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107 \u2013 opracowanie mgr in\u017c. Jakuba Adamczyka.\"><br \/>\n <meta name=\"keywords\" content=\"zdrowie Japo\u0144czyk\u00f3w, dieta japo\u0144ska, d\u0142ugowieczno\u015b\u0107, Okinawa, hara hachi bu, aktywno\u015b\u0107 fizyczna, oty\u0142o\u015b\u0107 Japonia, dieta \u015br\u00f3dziemnomorska japo\u0144ska, mikrobiota jelitowa, fermentowana \u017cywno\u015b\u0107\"><br \/>\n <meta name=\"author\" content=\"mgr in\u017c. Jakub Adamczyk\"><br \/>\n <meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-image-preview:large, max-snippet:-1, max-video-preview:-1\"><\/p>\n<p> <br \/>\n <meta property=\"og:title\" content=\"Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107\"><br \/>\n <meta property=\"og:description\" content=\"Naukowe spojrzenie na fenomen zdrowia i d\u0142ugowieczno\u015bci Japo\u0144czyk\u00f3w: rola diety, aktywno\u015bci fizycznej, hara hachi bu i mikrobioty jelitowej.\"><br \/>\n <meta property=\"og:type\" content=\"article\"><br \/>\n <meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/lsja.pl\"><br \/>\n <meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/lsja.pl\/images\/japonia-zdrowie.jpg\"><br \/>\n <meta property=\"og:site_name\" content=\"Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka\"><\/p>\n<p> <br \/>\n <meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\"><br \/>\n <meta name=\"twitter:title\" content=\"Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107\"><br \/>\n <meta name=\"twitter:description\" content=\"Naukowe spojrzenie na fenomen zdrowia Japo\u0144czyk\u00f3w: dieta, aktywno\u015b\u0107 fizyczna, hara hachi bu i mikrobiota jelitowa.\"><\/p>\n<p> <br \/>\n <script type=\"application\/ld+json\">\n {\n \"@context\": \"https:\/\/schema.org\",\n \"@type\": \"ScholarlyArticle\",\n \"mainEntityOfPage\": {\n \"@type\": \"WebPage\",\n \"@id\": \"https:\/\/lsja.pl\"\n },\n \"headline\": \"Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107\",\n \"description\": \"Analiza czynnik\u00f3w dietetycznych i zwi\u0105zanych z aktywno\u015bci\u0105 fizyczn\u0105 odpowiedzialnych za wysok\u0105 oczekiwan\u0105 d\u0142ugo\u015b\u0107 \u017cycia i nisk\u0105 zachorowalno\u015b\u0107 na choroby cywilizacyjne w Japonii.\",\n \"image\": \"https:\/\/lsja.pl\/images\/japonia-zdrowie.jpg\",\n \"datePublished\": \"2026-08-17\",\n \"dateModified\": \"2026-08-17\",\n \"isAccessibleForFree\": true,\n \"keywords\": [\"dieta japo\u0144ska\", \"d\u0142ugowieczno\u015b\u0107\", \"Okinawa\", \"hara hachi bu\", \"aktywno\u015b\u0107 fizyczna\", \"mikrobiota jelitowa\", \"oty\u0142o\u015b\u0107\"],\n \"articleSection\": \"Poradnik naukowy\",\n \"author\": {\n \"@type\": \"Person\",\n \"name\": \"mgr in\u017c. Jakub Adamczyk\",\n \"affiliation\": {\n \"@type\": \"Organization\",\n \"name\": \"Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka\",\n \"url\": \"https:\/\/lsja.pl\"\n }\n },\n \"publisher\": {\n \"@type\": \"Organization\",\n \"name\": \"Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka\",\n \"url\": \"https:\/\/lsja.pl\",\n \"logo\": {\n \"@type\": \"ImageObject\",\n \"url\": \"https:\/\/lsja.pl\/logo.png\"\n }\n }\n }\n <\/script><br \/>\n<\/head><br \/>\n<body><\/p>\n<p><\/p>\n<div class=\"wp-post-lsja\" style=\"font-family: -apple-system, BlinkMacSystemFont, 'Segoe UI', Roboto, Helvetica, Arial, sans-serif; color: #2d3748; line-height: 1.7; font-size: 16px;\">\n<p> <\/p>\n<div style=\"background-color: #f7fafc; border-left: 5px solid #2b6cb0; padding: 20px 24px; margin-bottom: 30px; border-radius: 0 8px 8px 0;\">\n<p style=\"margin: 0 0 8px 0; font-size: 13px; text-transform: uppercase; letter-spacing: 1px; color: #4a5568; font-weight: 700;\">Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka (LSJA)<\/p>\n<p style=\"margin: 0; font-style: italic; color: #718096; font-size: 15px;\">Autor: <strong>mgr in\u017c. Jakub Adamczyk<\/strong><\/p>\n<\/p><\/div>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107<\/h2>\n<p class=\"has-drop-cap\">Japonia od dekad zajmuje czo\u0142owe miejsca w \u015bwiatowych rankingach oczekiwanej d\u0142ugo\u015bci \u017cycia, a jednocze\u015bnie wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 jednym z najni\u017cszych na \u015bwiecie odsetk\u00f3w os\u00f3b z oty\u0142o\u015bci\u0105. Ten fenomen od lat fascynuje naukowc\u00f3w zajmuj\u0105cych si\u0119 epidemiologi\u0105, dietetyk\u0105 i zdrowiem publicznym, kt\u00f3rzy pr\u00f3buj\u0105 zrozumie\u0107, jaka kombinacja czynnik\u00f3w \u2013 genetycznych, kulturowych, dietetycznych i zwi\u0105zanych ze stylem \u017cycia \u2013 odpowiada za tak dobre wyniki zdrowotne ca\u0142ej populacji. Niniejsze opracowanie przedstawia aktualny stan wiedzy naukowej na temat wp\u0142ywu tradycyjnej diety japo\u0144skiej oraz codziennej aktywno\u015bci fizycznej na zdrowie i d\u0142ugowieczno\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w Japonii.<\/p>\n<p>Wed\u0142ug najnowszych danych Organizacji Wsp\u00f3\u0142pracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), \u015brednia d\u0142ugo\u015b\u0107 \u017cycia w Japonii wynosi obecnie 84,1 roku, czyli a\u017c 3 lata powy\u017cej \u015bredniej dla kraj\u00f3w OECD. Japonia notuje przy tym ni\u017csz\u0105 ni\u017c przeci\u0119tna umieralno\u015b\u0107 mo\u017cliw\u0105 do unikni\u0119cia oraz jedn\u0105 z najni\u017cszych na \u015bwiecie cz\u0119sto\u015bci wyst\u0119powania oty\u0142o\u015bci w\u015br\u00f3d doros\u0142ych. Badacze podkre\u015blaj\u0105, \u017ce te wyniki nie wynikaj\u0105 z uwarunkowa\u0144 genetycznych \u2013 potwierdzaj\u0105 to obserwacje japo\u0144skich emigrant\u00f3w, u kt\u00f3rych po przeprowadzce do kraj\u00f3w zachodnich i przyj\u0119ciu zachodniego stylu \u017cycia odsetek oty\u0142o\u015bci oraz cukrzycy typu 2 istotnie wzrasta.<\/p>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Charakterystyka tradycyjnej diety japo\u0144skiej<\/h2>\n<p>Tradycyjny japo\u0144ski model \u017cywienia, znany jako washoku, wpisany na list\u0119 niematerialnego dziedzictwa kulturowego UNESCO, opiera si\u0119 na du\u017cej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci produkt\u00f3w spo\u017cywanych w niewielkich porcjach. Badania epidemiologiczne wskazuj\u0105, \u017ce relatywnie wysokie spo\u017cycie owoc\u00f3w morza, produkt\u00f3w sojowych, zupy miso oraz zielonej herbaty w Japonii sprzyja zdrowiu i d\u0142ugowieczno\u015bci, natomiast niskie spo\u017cycie czerwonego mi\u0119sa, mleka, produkt\u00f3w mlecznych oraz cukru wi\u0105\u017ce si\u0119 z ni\u017csz\u0105 umieralno\u015bci\u0105 z powodu nowotwor\u00f3w i choroby niedokrwiennej serca, a tak\u017ce z ni\u017csz\u0105 cz\u0119sto\u015bci\u0105 oty\u0142o\u015bci.<\/p>\n<p>Interesuj\u0105ce s\u0105 r\u00f3wnie\u017c wyniki bada\u0144 por\u00f3wnuj\u0105cych r\u00f3\u017cne wersje diety japo\u0144skiej na przestrzeni dekad. Eksperymenty na modelach zwierz\u0119cych wykaza\u0142y, \u017ce dieta japo\u0144ska z 1975 roku \u2013 oparta na rybach, warzywach, owocach, algach morskich, produktach sojowych, wywarze dashi oraz fermentowanych przyprawach \u2013 wi\u0105za\u0142a si\u0119 z najwolniejszym starzeniem si\u0119 i najd\u0142u\u017csz\u0105 d\u0142ugo\u015bci\u0105 \u017cycia w por\u00f3wnaniu z dietami z p\u00f3\u017aniejszych dekad, w miar\u0119 jak kuchnia japo\u0144ska ulega\u0142a coraz silniejszym wp\u0142ywom zachodnim.<\/p>\n<ul style=\"margin-bottom: 25px; padding-left: 20px; line-height: 1.8;\">\n<li><strong>Ryby i owoce morza<\/strong> \u2013 g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o pe\u0142nowarto\u015bciowego bia\u0142ka oraz kwas\u00f3w t\u0142uszczowych omega-3, korzystnie wp\u0142ywaj\u0105cych na serce i m\u00f3zg,<\/li>\n<li><strong>Produkty sojowe<\/strong> (tofu, natto, miso) \u2013 bogate \u017ar\u00f3d\u0142o izoflawon\u00f3w i fermentowanego bia\u0142ka ro\u015blinnego,<\/li>\n<li><strong>Warzywa, algi morskie i grzyby<\/strong> \u2013 wysoka zawarto\u015b\u0107 b\u0142onnika, polifenoli i mikroelement\u00f3w,<\/li>\n<li><strong>Ry\u017c jako podstawowe \u017ar\u00f3d\u0142o w\u0119glowodan\u00f3w<\/strong> \u2013 zwykle spo\u017cywany w umiarkowanych porcjach,<\/li>\n<li><strong>Zielona herbata<\/strong> \u2013 bogata w katechiny, w tym EGCG, o dzia\u0142aniu przeciwutleniaj\u0105cym,<\/li>\n<li><strong>Niskie spo\u017cycie t\u0142uszczu, cukru i produkt\u00f3w wysokoprzetworzonych<\/strong> w por\u00f3wnaniu z typow\u0105 diet\u0105 zachodni\u0105.<\/li>\n<\/ul>\n<p> <\/p>\n<div style=\"background-color: #ebf8ff; border: 1px solid #bee3f8; border-radius: 8px; padding: 20px; margin: 25px 0;\">\n<h3 style=\"margin-top: 0; color: #2c5282; font-size: 18px; font-weight: 600;\">Dieta japo\u0144ska a dieta \u015br\u00f3dziemnomorska<\/h3>\n<p style=\"margin: 0; color: #2b6cb0;\">Naukowcy por\u00f3wnuj\u0105cy diet\u0119 japo\u0144sk\u0105 z dobrze udokumentowan\u0105 diet\u0105 \u015br\u00f3dziemnomorsk\u0105 wskazuj\u0105 na istotne podobie\u0144stwo: obfito\u015b\u0107 warzyw, ro\u015blin str\u0105czkowych i ryb. R\u00f3\u017cnica polega na tym, \u017ce dieta japo\u0144ska niemal nie wykorzystuje oleju i t\u0142uszczu w kuchni, za to obfituje w \u017cywno\u015b\u0107 fermentowan\u0105 i algi morskie. Ta unikalna \u201e\u015br\u00f3dziemnomorsko-japo\u0144ska” kombinacja jest badana pod k\u0105tem zapobiegania stanom przedchorobowym, okre\u015blanym w Japonii terminem \u201eme-byo”.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Hara hachi bu \u2013 sztuka umiarkowania w jedzeniu<\/h2>\n<p>Jednym z najcz\u0119\u015bciej badanych element\u00f3w japo\u0144skiego, a \u015bci\u015blej okinawskiego stylu od\u017cywiania jest zasada \u201ehara hachi bu” \u2013 konfucja\u0144ska maksyma nakazuj\u0105ca ko\u0144czy\u0107 posi\u0142ek, gdy \u017co\u0142\u0105dek jest wype\u0142niony w oko\u0142o 80%. Ta prosta, kulturowo zakorzeniona praktyka pe\u0142ni funkcj\u0119 naturalnego ograniczenia kalorycznego. Podczas gdy przeci\u0119tny mieszkaniec Stan\u00f3w Zjednoczonych spo\u017cywa nawet 3600 kcal dziennie, tradycyjna dieta okinawska dostarcza zwykle oko\u0142o 2000 kcal.<\/p>\n<p>Badania nad restrykcj\u0105 kaloryczn\u0105 wskazuj\u0105, \u017ce tego typu umiarkowanie mo\u017ce redukowa\u0107 stres oksydacyjny, spowalnia\u0107 procesy starzenia kom\u00f3rkowego oraz korzystnie modyfikowa\u0107 sk\u0142ad mikrobioty jelitowej. Analizy interwencyjne wykaza\u0142y, \u017ce dieta o obni\u017conej kaloryczno\u015bci, bogata w produkty charakterystyczne dla kuchni okinawskiej, zwi\u0119ksza r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 mikrobioty jelitowej i ogranicza obecno\u015b\u0107 bakterii niekorzystnych dla zdrowia metabolicznego.<\/p>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">\u017bywno\u015b\u0107 fermentowana i zdrowie jelit<\/h2>\n<p>Kuchnia japo\u0144ska obfituje w produkty fermentowane \u2013 miso, natto, tsukemono (kiszonki) czy sos sojowy \u2013 kt\u00f3re s\u0105 naturalnym \u017ar\u00f3d\u0142em bakterii probiotycznych. Regularne spo\u017cycie tego typu \u017cywno\u015bci wi\u0105\u017ce si\u0119 ze wspieraniem r\u00f3\u017cnorodno\u015bci mikrobioty jelitowej, co z kolei ma udokumentowany zwi\u0105zek z redukcj\u0105 stan\u00f3w zapalnych, lepsz\u0105 funkcj\u0105 odporno\u015bciow\u0105 oraz korzystniejszym profilem metabolicznym. Natto, tradycyjne danie z fermentowanej soi, zawiera nattokinaz\u0119 \u2013 enzym proteolityczny, kt\u00f3ry jest przedmiotem intensywnych bada\u0144 pod k\u0105tem wp\u0142ywu na zdrowie uk\u0142adu sercowo-naczyniowego.<\/p>\n<p>Fermentowane produkty sojowe wykazuj\u0105 te\u017c wy\u017csz\u0105 biodost\u0119pno\u015b\u0107 izoflawon\u00f3w, w tym genisteiny i daidzeiny, w por\u00f3wnaniu do soi niefermentowanej, co wi\u0105\u017ce si\u0119 mi\u0119dzy innymi z korzystnym wp\u0142ywem na elastyczno\u015b\u0107 sk\u00f3ry oraz ochron\u0119 przed fotostarzeniem, za spraw\u0105 aktywacji receptor\u00f3w estrogenowych beta.<\/p>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Rola codziennej aktywno\u015bci fizycznej<\/h2>\n<p>Zdrowie Japo\u0144czyk\u00f3w to nie tylko efekt diety. Ogromne znaczenie ma tzw. aktywno\u015b\u0107 incydentalna, czyli ruch wpisany w codzienne funkcjonowanie, a nie planowane treningi sportowe. Japo\u0144skie miasta s\u0105 projektowane z my\u015bl\u0105 o pieszych i transporcie publicznym \u2013 posiadanie samochodu jest kosztowne i cz\u0119sto niepraktyczne, dlatego spacery oraz jazda rowerem stanowi\u0105 naturalny element codziennych dojazd\u00f3w, zakup\u00f3w i za\u0142atwiania spraw.<\/p>\n<p>Badania por\u00f3wnawcze wykaza\u0142y, \u017ce mieszka\u0144cy Japonii pokonuj\u0105 \u015brednio o oko\u0142o dwa tysi\u0105ce krok\u00f3w dziennie wi\u0119cej ni\u017c mieszka\u0144cy Stan\u00f3w Zjednoczonych, a ta r\u00f3\u017cnica w aktywno\u015bci incydentalnej jest wskazywana jako kluczowy czynnik utrzymania prawid\u0142owej masy cia\u0142a. Potwierdzaj\u0105 to r\u00f3wnie\u017c analizy \u015brodowiska zabudowanego \u2013 w badaniach japo\u0144skich doros\u0142ych wykazano, \u017ce korzystniejsze warunki do aktywno\u015bci fizycznej w otoczeniu (m.in. wy\u017cszy wska\u017anik \u201ewalkability”, dost\u0119p do transportu publicznego, g\u0119sto\u015b\u0107 skrzy\u017cowa\u0144) wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z istotnie ni\u017cszym wska\u017anikiem masy cia\u0142a (BMI).<\/p>\n<p> <\/p>\n<div style=\"background-color: #ebf8ff; border: 1px solid #bee3f8; border-radius: 8px; padding: 20px; margin: 25px 0;\">\n<h3 style=\"margin-top: 0; color: #2c5282; font-size: 18px; font-weight: 600;\">Aktywno\u015b\u0107 w ka\u017cdym wieku<\/h3>\n<p style=\"margin: 0; color: #2b6cb0;\">W\u015br\u00f3d starszych mieszka\u0144c\u00f3w Japonii, zw\u0142aszcza na Okinawie, powszechne jest utrzymywanie aktywno\u015bci fizycznej dzi\u0119ki codziennym zaj\u0119ciom, takim jak uprawa ogr\u00f3dka, spacery czy praktyki takie jak tai chi. Silne poczucie celu i przynale\u017cno\u015bci do wsp\u00f3lnoty \u2013 okre\u015blane lokalnie jako \u201eikigai” \u2013 sprzyja utrzymywaniu tej aktywno\u015bci nawet w bardzo zaawansowanym wieku, bez tradycyjnie rozumianego okresu \u201eprzej\u015bcia na emerytur\u0119\u201d.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Oty\u0142o\u015b\u0107 w Japonii na tle \u015bwiata<\/h2>\n<p>Dane por\u00f3wnawcze pokazuj\u0105 skal\u0119 zjawiska: odsetek os\u00f3b doros\u0142ych z oty\u0142o\u015bci\u0105 w Japonii szacowany jest na zaledwie kilka procent, podczas gdy w Stanach Zjednoczonych przekracza on 40%. Warto jednak zaznaczy\u0107, \u017ce najnowsze dane OECD z 2025 roku pokazuj\u0105 te\u017c mniej optymistyczny obraz zmian stylu \u017cycia \u2013 a\u017c 51% doros\u0142ych Japo\u0144czyk\u00f3w nie osi\u0105ga zalecanego poziomu aktywno\u015bci fizycznej, co jest wynikiem gorszym ni\u017c \u015brednia OECD wynosz\u0105ca 30%. Sugeruje to, \u017ce tradycyjny model aktywno\u015bci incydentalnej ulega stopniowej erozji, zw\u0142aszcza w du\u017cych aglomeracjach miejskich i w\u015br\u00f3d m\u0142odszych pokole\u0144.<\/p>\n<p>Analiza ponad o\u015bmiu milion\u00f3w wynik\u00f3w bada\u0144 przesiewowych japo\u0144skich doros\u0142ych wykaza\u0142a, \u017ce \u015brednie BMI populacji wzrasta\u0142o w latach 2015\u20132020, szczeg\u00f3lnie w\u015br\u00f3d os\u00f3b m\u0142odszych i w \u015brednim wieku. Jednocze\u015bnie tam, gdzie w Japonii upowszechni\u0142a si\u0119 kuchnia fast-food i zachodni model \u017cywienia, notuje si\u0119 rosn\u0105cy odsetek oty\u0142o\u015bci \u2013 nawet na Okinawie, historycznie jednym z tzw. \u201eb\u0142\u0119kitnych stref” (Blue Zones) o najwy\u017cszym na \u015bwiecie odsetku stulatk\u00f3w, obserwuje si\u0119 obecnie wzrost oty\u0142o\u015bci w\u015br\u00f3d ludzi m\u0142odych.<\/p>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Znaczenie umiarkowanej kaloryczno\u015bci diety<\/h2>\n<p>Analizy por\u00f3wnuj\u0105ce r\u00f3\u017cne populacje wskazuj\u0105, \u017ce sam sk\u0142ad diety mo\u017ce mie\u0107 znaczenie drugorz\u0119dne wobec jej umiarkowanej kaloryczno\u015bci. Innymi s\u0142owy, to nie pojedynczy \u201esuperfood\u201d, lecz ca\u0142o\u015bciowy wzorzec \u017cywieniowy \u2013 oparty na niewielkich porcjach, du\u017cej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci produkt\u00f3w i ograniczeniu \u017cywno\u015bci wysokoprzetworzonej \u2013 wydaje si\u0119 przynosi\u0107 najwi\u0119ksze korzy\u015bci zdrowotne. Potwierdzaj\u0105 to r\u00f3wnie\u017c badania kohortowe prowadzone w Japonii, kt\u00f3re wi\u0105\u017c\u0105 wi\u0119ksz\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 diety oraz konsekwentne trzymanie si\u0119 japo\u0144skiego wzorca \u017cywieniowego z ni\u017cszym ryzykiem zgonu, ograniczeniem niepe\u0142nosprawno\u015bci oraz mniejszym ryzykiem os\u0142abienia si\u0142y mi\u0119\u015bniowej u os\u00f3b starszych.<\/p>\n<p>Co istotne, badania kohortowe wskazuj\u0105 te\u017c, \u017ce przestrzeganie tradycyjnej diety japo\u0144skiej wi\u0105\u017ce si\u0119 z ni\u017cszym ryzykiem depresji w wieku podesz\u0142ym, co pokazuje, \u017ce korzy\u015bci zdrowotne tego modelu \u017cywienia wykraczaj\u0105 poza samo zdrowie fizyczne i obejmuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c dobrostan psychiczny senior\u00f3w.<\/p>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Podsumowanie<\/h2>\n<p>Dobre wyniki zdrowotne mieszka\u0144c\u00f3w Japonii s\u0105 efektem synergii wielu czynnik\u00f3w: zbilansowanej, r\u00f3\u017cnorodnej diety bogatej w ryby, warzywa, produkty sojowe i \u017cywno\u015b\u0107 fermentowan\u0105, kulturowej praktyki umiarkowania w jedzeniu (hara hachi bu), a tak\u017ce \u015brodowiska miejskiego sprzyjaj\u0105cego codziennej aktywno\u015bci fizycznej \u2013 spacerom, je\u017adzie rowerem i utrzymywaniu ruchu w ka\u017cdym wieku. Jednocze\u015bnie najnowsze dane pokazuj\u0105, \u017ce model ten nie jest odporny na globalne trendy zwi\u0105zane z zachodnim stylem \u017cycia, a rosn\u0105cy odsetek os\u00f3b nieaktywnych fizycznie i zmieniaj\u0105ce si\u0119 nawyki \u017cywieniowe m\u0142odszych pokole\u0144 mog\u0105 w przysz\u0142o\u015bci wp\u0142yn\u0105\u0107 na dotychczasowe wska\u017aniki zdrowotne Japonii.<\/p>\n<p>Ta obserwacja jest zgodna z tym, co na co dzie\u0144 widzimy w pracy Fundacji Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka. Nasze do\u015bwiadczenia potwierdzaj\u0105, \u017ce skuteczne wspieranie zdrowia i dobrostanu wymaga jednoczesnego dzia\u0142ania na kilku poziomach:<\/p>\n<ul style=\"margin-bottom: 25px; padding-left: 20px; line-height: 1.8;\">\n<li><strong>edukacji \u017cywieniowej<\/strong> \u2013 budowania \u015bwiadomo\u015bci na temat wp\u0142ywu codziennych wybor\u00f3w dietetycznych na zdrowie,<\/li>\n<li><strong>promocji aktywno\u015bci fizycznej<\/strong> \u2013 zach\u0119cania do naturalnego ruchu wpisanego w codzienne \u017cycie,<\/li>\n<li><strong>profilaktyki zdrowotnej<\/strong> \u2013 wspierania nawyk\u00f3w zmniejszaj\u0105cych ryzyko chor\u00f3b cywilizacyjnych,<\/li>\n<li><strong>wsparcia os\u00f3b w trudnej sytuacji \u017cyciowej<\/strong> \u2013 poniewa\u017c dost\u0119p do zdrowej \u017cywno\u015bci i warunk\u00f3w sprzyjaj\u0105cych aktywno\u015bci nie jest dla wszystkich oczywisty.<\/li>\n<\/ul>\n<p> <\/p>\n<div style=\"text-align: center; margin-top: 40px; margin-bottom: 40px;\">\n <a href=\"https:\/\/zrzutka.pl\/kt2t2s\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" style=\"display: inline-block; background-color: #1a5fa0; color: #ffffff; text-decoration: none; padding: 15px 40px; border-radius: 5px; font-weight: 600; font-size: 16px;\">Wspom\u00f3\u017c Fundacj\u0119 – Przeka\u017c Darowizn\u0119<\/a>\n <\/div>\n<h2 style=\"color: #1a365d; margin-top: 35px; margin-bottom: 15px; font-size: 24px; font-weight: 700; border-bottom: 2px solid #edf2f7; padding-bottom: 8px;\">Bibliografia i \u017ar\u00f3d\u0142a naukowe<\/h2>\n<ol style=\"margin-bottom: 25px; padding-left: 20px; line-height: 1.8;\">\n<li>Lange, K. W., & Nakamura, Y. (2025). Japanese cuisine and its health benefits: food bioactives, dietary features, and public health. Journal of Food Bioactives, 31, 1-7.<\/li>\n<li>Lange, K. W., & Nakamura, Y. (2026). Japanese-style diet and life expectancy. Journal of Food Bioactives, 34, 22-30.<\/li>\n<li>Shimizu, A., & Tomata, Y. (2024). Editorial: Epidemiological studies on Japanese diets, health, and nutritional outcomes. Frontiers in Nutrition.<\/li>\n<li>Matsuyama, S., Shimazu, T., Tomata, Y., Zhang, S., Abe, S., & Lu, Y. (2022). Japanese diet and mortality, disability, and dementia: evidence from the Ohsaki Cohort Study. Nutrients, 14, 2034.<\/li>\n<li>Shimizu, A., Okada, K., Tomata, Y., Uno, C., Kawase, F., & Momosaki, R. (2023). Association between Japanese diet adherence and muscle weakness in Japanese adults aged \u226550 years: findings from the JSTAR cohort study. International Journal of Environmental Research and Public Health, 20, 7065.<\/li>\n<li>Chen, H., Maeda, E., Hao, W., Wakai, K., Okabayashi, S., Ukawa, S., & Tamakoshi, A. (2025). Adherence to the Japanese diet is associated with lower risk of geriatric depression: a prospective-cohort study based on the NISSIN project. Journal of Nutrition, Health and Aging.<\/li>\n<li>Maruyama, K. i wsp. (2025). Changes in dietary diversity and subsequent all-cause and cause-specific mortality among Japanese adults: the Japan Collaborative Cohort Study. Journal of Epidemiology, 35(8), 373-381.<\/li>\n<li>Recommendation of the Mediterranean-styled Japanese diet for healthy longevity. (2024). PubMed \u2013 przegl\u0105d narracyjny.<\/li>\n<li>Murooka, Y. Japanese Food for Health and Longevity: The Science behind a Great Culinary Tradition. Cambridge Scholars Publishing.<\/li>\n<li>OECD (2025). Health at a Glance 2025: Japan. OECD Health Statistics 2025.<\/li>\n<li>Uemura, N., Nishida, Y., Sasaki, S., Yamada, Y., Anzai, T., Takahashi, K., Yamauchi, K., & Katsukawa, F. (2024). BMI trajectory of 8,155,894 Japanese adults from exhaustive health checkup data. International Journal of Obesity, 49(4), 742-745.<\/li>\n<li>Physical Activity Environment and Japanese Adults’ Body Mass Index. (2018). International Journal of Environmental Research and Public Health.<\/li>\n<li>Blue Zone Dietary Patterns, Telomere Length Maintenance, and Longevity: A Critical Review. (2025). Current Research in Nutrition and Food Science Journal.<\/li>\n<li>Manoharan i wsp. (2023). Zmiany mikrobioty jelitowej u chorych na cukrzyc\u0119 typu 2 stosuj\u0105cych diet\u0119 okinawsko-nordyck\u0105 \u2013 badanie interwencyjne.<\/li>\n<li>Sbierski-Kind i wsp. (2022). Wp\u0142yw restrykcji kalorycznej na mikrobiot\u0119 jelitow\u0105 \u2013 badanie eksperymentalne z przeszczepem mikrobioty.<\/li>\n<li>National Institute of Health and Nutrition, Japan. Kenko Nippon 21 \u2013 dane o dziennej liczbie krok\u00f3w i cz\u0119sto\u015bci niedowagi w populacji japo\u0144skiej.<\/li>\n<\/ol>\n<p> <\/p>\n<div style=\"background-color: #2d3748; color: #ffffff; padding: 24px; border-radius: 8px; margin-top: 40px; text-align: center;\">\n<h3 style=\"margin: 0 0 10px 0; font-size: 18px; color: #ffffff;\">Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka<\/h3>\n<p style=\"margin: 0 0 12px 0; font-size: 14px; color: #cbd5e0;\">KRS: 0001156897<\/p>\n<p> <a href=\"https:\/\/lsja.pl\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" style=\"display: inline-block; background-color: #3182ce; color: #ffffff; text-decoration: none; padding: 10px 20px; border-radius: 5px; font-weight: 600; font-size: 14px;\">Odwied\u017a nasz\u0105 stron\u0119: lsja.pl<\/a>\n <\/div>\n<p> <\/p>\n<div style=\"background-color: #ebf8ff; border: 1px solid #bee3f8; border-radius: 8px; padding: 20px; margin: 25px 0;\">\n<h3 style=\"margin-top: 0; color: #2c5282; font-size: 18px; font-weight: 600;\">Przeka\u017c 1,5% podatku<\/h3>\n<p style=\"margin: 8px 0; color: #2b6cb0;\">Je\u015bli jeste\u015b podatnikiem PIT, mo\u017cesz przekaza\u0107 1,5% swojego podatku Fundacji Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka, wspieraj\u0105c nasze dzia\u0142ania edukacyjne i profilaktyk\u0119 zdrowotn\u0105.<\/p>\n<p style=\"margin: 8px 0; color: #2b6cb0;\"><strong>KRS partnera: 0000270261<\/strong><\/p>\n<p style=\"margin: 8px 0; color: #2b6cb0;\"><strong>Cel szczeg\u00f3\u0142owy: LSJA 28646<\/strong><\/p>\n<\/p><\/div>\n<p style=\"font-style: italic; color: #718096; margin-top: 30px; font-size: 14px;\"><em>Artyku\u0142 ma charakter edukacyjny i nie stanowi indywidualnej porady dietetycznej ani medycznej. Przed wprowadzeniem istotnych zmian w diecie lub poziomie aktywno\u015bci fizycznej warto skonsultowa\u0107 si\u0119 z lekarzem lub dietetykiem.<\/em><\/p>\n<\/div>\n<p><br \/>\n<\/body><br \/>\n<\/html><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107 | LSJA Fundacja Lepszy \u015awiat Jakuba Adamczyka (LSJA) Autor: mgr in\u017c. Jakub Adamczyk Dlaczego Japo\u0144czycy s\u0105 zdrowi? Jak dieta i aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugowieczno\u015b\u0107 Japonia od dekad zajmuje czo\u0142owe miejsca w \u015bwiatowych rankingach oczekiwanej d\u0142ugo\u015bci \u017cycia, a jednocze\u015bnie wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 jednym z […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"pagelayer_contact_templates":[],"_pagelayer_content":"","footnotes":""},"categories":[5],"tags":[54,37,48,58,73],"class_list":["post-705","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-filar-iii-rozwoj-edukacji-przedsiebiorczosci-i-coachingu","tag-edukacja","tag-filar-3","tag-lsja","tag-zdrowie","tag-zywnosc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/705","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=705"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/705\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":708,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/705\/revisions\/708"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=705"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=705"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lsja.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=705"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}